WOUDENBERG In een door de BBB georganiseerde bijeenkomst hebben betrokkenen uit de praktijk, experts en politici gediscussieerd over de terugkeer van de wolf en de impact die dit heeft op onze regio.
Vanwege de grote belangstelling werden voor de discussieavond twee keer extra toegangsbewijzen uitgegeven. Met 250 bezoekers was de zaal in de Kaasboerderij uitverkocht. Daarnaast meldt de organisatie dat de discussie online wordt gevolgd door 30.000 livestream-kijkers. Tijdens de informatieve avond liepen de emoties af en toe hoog op.
Betrokkenen vertellen aangrijpende verhalen over de hinder die ze ondervinden door de komst van de wolf. Een schaapherder geeft aan dat ze fors heeft moet investeren om haar kudde te beschermen. Dat doet ze door ’s nachts hogere netten met flinke stroom om de schapen te plaatsen, soms twee tot drie netten achter elkaar. Of door zelfs bouwhekken om de schapen te zetten. Naast de bijkomende kosten en het extra werk dat dit met zich meebrengt, leidt dit tot commentaar van de opdrachtgevers en bezoekers die de hekken niet mooi vinden.
Bij een andere herder werden in negen wolvenaanvallen 42 schapen verminkt en gedood. “We zijn heel wat gewend, maar dit vergeet je niet gauw. Ik word hier heel boos om. Wolfwerende hekken met een bak stroom blijken niet te helpen. Na tien dagen zijn de eerste wolven hier overheen gesprongen met een flinke slachting tot gevolg. Moet ik nog hogere netten neerzetten? Juiste foto’s en berichtgeving in de media ontbreken vaak, omdat ze dat te schokkend vinden. Het gaat gebeuren dat heide straks niet meer goed beheerd wordt als er minder schapen zijn. De heide wordt gras en dan krijgen we te horen ‘dit is wat stikstof doet’.”
Campinghouder Gerard Donselaar meldt annuleringen ontvangen te hebben van mountainbikers en andere gasten vanwege de wolf. Scholieren moesten deze zomer hun bivak op de camping houden in plaats van in het bos. Maar Donselaar ondervond dat de wolf ook daar dichtbij komt. Na twee wolvenaanvallen heeft hij geen schapen meer. Donselaar: “Je moet er niet aan denken dat de wolven tussen de tenten gaan scheumen. Als recreatieondernemer is ons aangeraden het hier niet te veel over te hebben. Maar ik vind het belangrijk om het echte verhaal te vertellen.”
Rob van Ruitenbeek is paardenhouder en raakte verstrikt in de ingewikkelde subsidieregeling voor zijn wolfwerend hek. “In het najaar van 2023 werd in de pers gemeld dat je vanaf 1 januari 2024 subsidie kon aanvragen. Dit stond ook op de site van de provincie Utrecht. Ik ben in januari gelijk gaan zoeken op de site. Daar was niks te vinden. Ik heb mails gestuurd naar de provincie, maar kreeg geen antwoord. Een bioloog vroeg me of ik al subsidie had aangevraagd. Ik zei dat dat nog niet kan. Hij meldde dat in de krant stond dat de provincie Utrecht een subsidieregeling had opgetuigd, maar dat niemand daar nog gebruik van had gemaakt. Toen heb ik weer contact gezocht met provincie.
Hun antwoord was dat de regeling er wel was, maar dat de provincie er nog niet klaar voor was. Uiteindelijk is de regeling er toch daadwerkelijk gekomen. Al blijkt het een enorme klus deze subsidie aan te vragen. Zo moesten we een de-minimisverklaring indienen, dat is een verklaring dat je geen Europese staatssteun krijgt, ik moest een verklaring van de belastingdienst overleggen en ik moest stallijsten aanleveren. Dan komt er een rekensommetje uit. Wij krijgen € 3.200,- subsidie. Het hek kost me € 6.800,- . En dat voor een wolf waar we niet om hebben gevraagd.”
“We leven in een tijd waarin iedereen het heeft over veiligheid op de werkvloer.. Als iemand even te lang naar je kont kijkt, ben je onveilig. Als je dat vertaalt naar de veiligheid van dierhouders: de kranten staan vol over Wakker Nederland die een probleem heeft met een redacteur. Maar ze hebben het niet of nauwelijks over veiligheid van dierhouders. Mijn buurman durft zijn kinderen niet in de tuin laten spelen”.
Iemand uit de zaal vult aan: “Onze overheid is verplicht om ons te beveiligen, maar doet dat niet. Ze beloven ons koeien met gouden horens, maar we krijgen de stront nog niet eens. Ik heb een schaapherder gesproken met 90 dode schapen, hij heeft nog geen cent gebeurd. Ja, we hebben de mond vol over biodiversiteit? En dan gaan we overal hekken zetten. Je kunt erop wachten dat we straks geen reeën, geen moeflons en geen herten meer hebben”.
“Boeren proberen reekalfjes voor het maaien veilig te stellen door o.a. met drones het land te inspecteren. Deze kalfjes laten we nu opvreten door de wolf.”
Ook wolvenexpert en roofdierdeskundige, Erwin van Manen, komt aan het woord. De ecoloog heeft zich lang in de wolf verdiept. “Ik sta neutraal in het wolvenverhaal. Hoe kunnen we duurzaam samenleven met de wolf en hoe kunnen we conflicten beheersen? De wolf is een intelligent en sociaal dier en iedere wolf heeft een eigen karakter. De wolf eet vooral natuurlijk voedsel. Zwijnen, hertachtigen, wilde hoefdieren. In Duitsland is het dier veel meer in zijn element. Dat land heeft een hogere natuurlijkheidsgraad met veel reewild en hertachtigen. In Nederland staan de landbouwhuisdieren hoger op het dieet van de wolf.
Een wolf heeft 30 reeën of 10 damherten per jaar nodig als voedsel. Omgerekend is dat zo’n 180 reeën of 60 damherten per roedel. Die komen te weinig voor in het Nederlandse landschap. Wij hebben ten opzichte van Duitsland veel recreatie en veel landbouw en daardoor meer landbouwhuisdieren. En daardoor ontstaan er conflicten, daar ben ik me van bewust. We moeten daar iets mee doen. De wolf raakt hier ontheemd. Ik hoor veel misvattingen, bijvoorbeeld dat de wolf nooit over een hekwerk zou springen. Ik heb dat van meet af aan ontkend, maar niemand luisterde. Ik zal ook niet te hard roepen dat een wolf nooit een mens zou aanvallen. Er kunnen een keer ongelukken gaan gebeuren.” Van Manen moet bekennen dat hij zijn kind ook niet gauw in een tentje zou stoppen op de camping van Donselaar. “Met wat er gebeurd is. zou ik dat lastig vinden. Niet waar wolf Bram rondloopt.”
“In een druk gecultiveerd landschap met veel verwevenheid tussen de leefgebieden van de wolf en de mens kunnen er conflicten ontstaan die uitmonden in een ongeluk. Daar ben ik bang voor. De wolf is in een landschap beland waar hij eigenlijk niet thuishoort. Wat de weg terug is, is een lastige vraag.”
Annet Muller is adviseur van de stichting Wij(s) met wolven, een platform voor bezorgde burgers en geïnteresseerden met betrekking tot de komst en vestiging van wolven in Nederland. Zij pikken verhalen uit de samenleving op en brengen deze naar de politiek. Muller somt een aantal van die meldingen op. “Zo krijgen we te horen dat dure wolfwerende hekken niet altijd helpen. Dierhouders treffen een slachtveld aan onder hun goed beschermde schapen Wilde dieren raken verstrikt en worden gedood door de rasters. Weidedieren staan te veel op stal. En dat nadat we jarenlang bezig zijn geweest om dierenwelzijn te verhogen. De wolf jaagt de dieren terug in de stal. We krijgen meldingen van incidenten met dieren die uitbreken waar wolven in de buurt zijn, met alle gevolgen van dien. Maar ook wolven die zwaar gewond zijn na een aanrijding. Deze worden niet snel uit hun lijden verlost.
Door de felle discussies wil niemand zijn vingers branden aan het juridische aspect van het doden van een wolf. Schapenhouders stoppen. Boeren hebben lagere inkomsten door minder weidemelk. Ondernemers verliezen klandizie door afsluiten van gebieden. Er is angst om te wandelen en te fietsen in wolvengebieden. Kinderen durven niet meer naar school te fietsen. Er is angst om in het donker buiten te zijn, mensen van thuiszorg en mantelzorgers komen dan niet graag in het buitengebied. Kinderdagverblijven en BSO’s hebben de filosofie om zoveel mogelijk met kinderen de natuur in te gaan, maar doen dat nu niet meer. Kwetsbare mensen als blinden met geleidehond durven met hun hond het bos niet meer in. Er is veel stress. Uit angst voor bedreigingen durven veel mensen hun verhaal niet meer te vertellen. We ontvangen meldingen van doxing; er worden foto’s op social media gepubliceerd van dierhouders waar geen afrastering rond het erf staat.”
Ook de politiek komt aan het woord. “Kijken we naar het handboek natuurbescherming waarin staat wat we allemaal niet mogen doen of pakken we het handboek openbare orde en veiligheid voor wat we wel mogen doen? Als een stier losloopt op de A1, kan deze worden afgeschoten omdat die levensgevaarlijk is voor mens, dier en verkeer. Je kunt ook besluiten om die wolf aan te pakken, alleen onze bestuurders zijn doodsbang om dat te doen. Twee inwoners en de burgemeester van Wapse zijn aangeklaagd voor de moord op een wolf en hebben maandenlang een rechtszaak boven het hoofd gehad, inclusief de doodsbedreigingen die daarmee gepaard gaan.” Uiteindelijk werd deze zaak geseponeerd.
“De provincie Utrecht beslaat een oppervlakte van ca. 2.500 km2. Tien tot vijftien procent hiervan is natuurgebied. Eén wolf heeft 80 km2 natuurgebied nodig om te leven. Dat betekent dat er in onze provincie ruimte en voedsel is voor drie tot vier wolven om van te leven. Terreinbeheersorganisaties willen dit verhaal niet horen. Alle eenheden gaan tegenover elkaar staan of gaan niet met elkaar in gesprek. We hebben een veiligheidsprobleem en daar is iedereen verantwoordelijk voor.”
Uit reacties uit de zaal blijkt dat veel wild en ook egels worden doodgeslagen in elektrische afrastering. Een veehouder meldt dat hij voor € 130.000,00 een afrastering voor zijn melkveebedrijf heeft aangeschaft. Hij ontving hiervoor € 20.000,00 subsidie van de provincie.
Een bezoeker vraagt zich af waarom er wel mag worden ingegrepen als de wolf in het centrum van een dorp of stad gevaar oplevert en niet bij iemand in de tuin bij wie de dieren worden aangevallen. “Waarom worden de zoon en man als moordenaar neergezet?” Hij krijgt als antwoord dat In het buitengebied andere regels gelden dan in de bebouwde kom.
Iemand anders wil weten wat er gebeurt als hij, om zijn dieren te beschermen, de wolf doodschiet. “Dan komt je voor de rechter, je verschijnt in de media en krijgt doodsbedreigingen. In Duitsland werd een aantal jaren geleden de hond van een Nederlandse jager tijdens de jacht aangevallen door een wolf. De jager heeft de wolf doodgeschoten. Hierbij gold het Europees recht. De man werd vrijgesproken. Daarna sprak een tweede rechter hem vrij. En ook de hoogste rechter pleitte hem vrij.” Een aanwezige meldt tot hilariteit van een groot deel van de zaal: “In Duitsland werken de meesten volgens het 3-s-systeem: schiessen, saufen und schweigen”.
Redactie
0 reacties